{"id":6394,"date":"2026-07-09T16:14:26","date_gmt":"2026-07-09T14:14:26","guid":{"rendered":"https:\/\/materiality.pl\/?p=6394"},"modified":"2026-07-13T12:22:21","modified_gmt":"2026-07-13T10:22:21","slug":"lca-epd-and-product-carbon-footprint-how-do-they-differ-and-how-do-they-work-together","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/materiality.pl\/en\/wiedza-i-praktyka\/lca-epd-slad-weglowy-produktu-czym-sie-roznia-i-jak-ze-soba-wspolpracuja\/","title":{"rendered":"LCA, EPD, and product carbon footprint\u2014how do they differ, and how do they work together?"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n

LCA:\u00a0analiza cyklu \u017cycia produktu<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\n

Analiza cyklu \u017cycia (Life Cycle Assessment, LCA)<\/span><\/a>\u00a0to usystematyzowana metoda oceny wp\u0142ywu produktu na \u015brodowisko\u00a0–\u00a0w pe\u0142nym zakresie: od wydobycia surowc\u00f3w, przez produkcj\u0119, transport i u\u017cytkowanie, a\u017c po koniec \u017cycia produktu. Prowadzona jest zgodnie z normami ISO 14040 i ISO 14044, kt\u00f3re wyznaczaj\u0105 mi\u0119dzynarodowy standard metodyki, zakresu i raportowania wynik\u00f3w.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

To, co odr\u00f3\u017cnia LCA od pozosta\u0142ych narz\u0119dzi, to przede wszystkim\u00a0<\/span>zakres kategorii wp\u0142ywu \u015brodowiskowego<\/span><\/b>. LCA nie ogranicza si\u0119 do emisji gaz\u00f3w cieplarnianych:\u00a0analizuje r\u00f3wnolegle zu\u017cycie zasob\u00f3w, wp\u0142yw na wod\u0119, powietrze i ekosystemy, eutrofizacj\u0119, zakwaszenie i inne kategorie. Dostarcza wielowymiarowego obrazu \u015brodowiskowego produktu,\u00a0kt\u00f3ry pozwala na ocen\u0119 jego wp\u0142ywu w r\u00f3\u017cnych kategoriach.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

LCA jest przede wszystkim narz\u0119dziem analitycznym i decyzyjnym. Pozwala zidentyfikowa\u0107, na kt\u00f3rym etapie cyklu \u017cycia koncentruje si\u0119 najwi\u0119kszy wp\u0142yw \u015brodowiskowy i gdzie le\u017cy najwi\u0119kszy potencja\u0142 jego redukcji. Wyniki LCA\u00a0wspieraj\u0105 ekologiczne projektowanie (Ecodesign),\u00a0stanowi\u0105 podstaw\u0119 do weryfikacji twierdze\u0144 \u015brodowiskowych\u00a0na potrzeby spe\u0142nienia wymog\u00f3w prawnych, a tak\u017ce s\u0105 niezb\u0119dnym elementem budowania cyfrowego paszportu produktu (DPP).<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

EPD: deklaracja skierowana do rynku<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\n

Deklaracja \u015arodowiskowa Produktu (Environmental Product Declaration, EPD)<\/span><\/a>\u00a0to niezale\u017cnie zweryfikowany dokument opisuj\u0105cy wp\u0142yw produktu na \u015brodowisko w ca\u0142ym cyklu jego \u017cycia\u00a0–\u00a0w spos\u00f3b por\u00f3wnywalny i standaryzowany. Powstaje na podstawie LCA prowadzonej zgodnie z normami ISO 14040 i ISO 14044, w zgodzie z ISO 14025 oraz europejsk\u0105 norm\u0105 EN 15804+A2 dla wyrob\u00f3w budowlanych. Wa\u017cno\u015b\u0107 EPD wynosi pi\u0119\u0107 lat.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Zasadnicza r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy LCA a EPD le\u017cy w przeznaczeniu dokumentu. Wyniki LCA stanowi\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 wiedz\u0119 organizacji, natomiast EPD to publiczne, zweryfikowane przez niezale\u017cnego akredytowanego weryfikatora o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re mo\u017cna przedstawi\u0107 klientom, deweloperom, instytucjom zamawiaj\u0105cym i organom regulacyjnym.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Dla producent\u00f3w wyrob\u00f3w budowlanych EPD staje si\u0119 elementem obowi\u0105zkowym. Nowe Rozporz\u0105dzenie CPR (UE) 2024\/3110, kt\u00f3re wesz\u0142o w \u017cycie 7 stycznia 2025 roku, wprowadza obowi\u0105zek deklarowania \u015bladu w\u0119glowego produktu (GWP) od 8 stycznia 2026 roku, a do 2030 roku rozszerza ten obowi\u0105zek na pe\u0142ny zestaw wska\u017anik\u00f3w \u015brodowiskowych z normy EN 15804+A2. Dane \u015brodowiskowe z EPD trafiaj\u0105 do oznakowania CE i cyfrowego paszportu produktu (DPP).<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Dla producent\u00f3w mebli, tekstyli\u00f3w, chemii gospodarczej i materia\u0142\u00f3w wyko\u0144czeniowych EPD jest coraz cz\u0119\u015bciej wymagana przez sieci handlowe, deweloper\u00f3w ubiegaj\u0105cych si\u0119 o certyfikaty LEED, BREEAM czy DGNB, a tak\u017ce przez zielone zam\u00f3wienia publiczne. Jednocze\u015bnie EPD daje\u00a0rzetelne pokrycie dla komunikacji \u015brodowiskowej\u00a0–\u00a0zgodnej z wymaganiami\u00a0prawnymi dotycz\u0105cymi komunikacji bez\u00a0greenwashingu.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

\u015alad w\u0119glowy produktu<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\n

\u015alad w\u0119glowy produktu (ang.\u00a0Product Carbon\u00a0Footprint, PCF)<\/span><\/a>\u00a0to suma emisji gaz\u00f3w cieplarnianych generowanych w ca\u0142ym cyklu \u017cycia produktu, przeliczona na ekwiwalent CO\u2082. W odr\u00f3\u017cnieniu od LCA skupia si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na jednej kategorii wp\u0142ywu \u015brodowiskowego\u00a0\u2013 na klimat.\u00a0Odpowiada wi\u0119c\u00a0na\u00a0potrzeby\u00a0wielu\u00a0kontrahent\u00f3w i\u00a0instytucji finansowych, dla kt\u00f3rych spo\u015br\u00f3d zagadnie\u0144 \u015brodowiskowych szczeg\u00f3lnie istotne s\u0105 kwestie emisji gaz\u00f3w cieplarnianych.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Kalkulacja\u00a0\u015bladu w\u0119glowego produktu\u00a0mo\u017ce by\u0107 przeprowadzona w dw\u00f3ch uj\u0119ciach.\u00a0<\/span>Cradle-to-gate<\/span><\/b>\u00a0(od pozyskania surowc\u00f3w do momentu opuszczenia przez produkt bram zak\u0142adu) jest podej\u015bciem stosowanym cz\u0119\u015bciej w modelach B2B.\u00a0<\/span>Cradle-to-grave<\/span><\/b>\u00a0(obejmuj\u0105ce pe\u0142ny cykl \u017cycia \u0142\u0105cznie z transportem do u\u017cytkownika ko\u0144cowego i ko\u0144cem \u017cycia produktu)\u00a0jest podej\u015bciem rekomendowanym dla firm dzia\u0142aj\u0105cych w modelu B2C i dla planowania dzia\u0142a\u0144 dekarbonizacyjnych.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Kontrahenci, sieci handlowe i instytucje finansuj\u0105ce coraz cz\u0119\u015bciej wymagaj\u0105 udokumentowanej kalkulacji emisji jako warunku wsp\u00f3\u0142pracy lub dost\u0119pu do finansowania. Dla firm z szerokim i zmiennym portfolio produktowym kluczowe jest zaprojektowanie kalkulacji z my\u015bl\u0105 o automatyzacji\u00a0–\u00a0tak aby \u015blad w\u0119glowy by\u0142 dost\u0119pny na bie\u017c\u0105co, a nie tylko przy okazji jednorazowego projektu.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Jak te trzy narz\u0119dzia \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 ze sob\u0105?<\/span><\/b>\u00a0<\/span><\/h2>\n

Zrozumienie relacji mi\u0119dzy LCA, EPD i \u015bladem w\u0119glowym produktu jest istotne z praktycznego punktu widzenia –\u00a0pozwala unikn\u0105\u0107 powielania pracy i w pe\u0142ni wykorzysta\u0107 raz zebrane dane.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

LCA jest metod\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142ow\u0105<\/span><\/b>\u00a0– przeprowadzona raz, stanowi baz\u0119 do wszystkiego, co nast\u0119puje po niej. Z jej wynik\u00f3w wyodr\u0119bni\u0107 mo\u017cna wska\u017anik GWP (Global Warming Potential), czyli \u015blad w\u0119glowy produktu. Te same wyniki, uzupe\u0142nione o wymagany format i niezale\u017cn\u0105 weryfikacj\u0119, staj\u0105 si\u0119 EPD.<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n

Innymi s\u0142owy: \u015blad w\u0119glowy produktu to jeden z wynik\u00f3w LCA, a EPD to jej sformalizowana, publicznie dost\u0119pna wersja. <\/span><\/b>Firma, kt\u00f3ra rzetelnie przeprowadzi\u0142a LCA, ma wszystkie dane potrzebne zar\u00f3wno do kalkulacji \u015bladu w\u0119glowego, jak i do opracowania EPD. R\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy tymi narz\u0119dziami maj\u0105 charakter nie tyle metodyczny, co funkcjonalny:<\/span>\u00a0<\/span><\/p>\n