Ma\u0142o kto pami\u0119ta, \u017ce termin \u201esustainability\u201d zosta\u0142 po raz pierwszy sformu\u0142owany przez Hansa Carla von Carlowitza w XVII wieku w\u0142a\u015bnie w kontek\u015bcie gospodarowania lasami, kt\u00f3rych przetrzebienie na potrzeby przemys\u0142u wydobywczego sta\u0142o si\u0119 ekonomicznym problemem \u00f3wczesnej Saksonii. Od tamtego czasu postrzegamy lasy w perspektywie konieczno\u015bci podtrzymania ich funkcji ekonomicznych, spo\u0142ecznych i przyrodniczych, a rozumienie terminu \u201ezr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j\u201d rozszerzy\u0142o si\u0119, wytyczaj\u0105c kierunek naszego wsp\u00f3\u0142czesnego my\u015blenia o gospodarce.<\/p>\n\n\n\n
Zadaniem gospodarki le\u015bnej jest podtrzymanie trzech podstawowych funkcji lasu. Funkcja ekonomiczna dotyczy mo\u017cliwo\u015bci sta\u0142ego pozyskiwania zasob\u00f3w, takich jak drewno, runo le\u015bne, zio\u0142a, nasiona i sadzonki, naturalne substancje chemiczne czy zwierzyna le\u015bna. Funkcja spo\u0142eczna oznacza wp\u0142yw lasu na zdrowie i samopoczucie ludzi, a przyrodnicza oznacza poch\u0142anianie dwutlenku w\u0119gla, oczyszczanie powietrza, tworzenie lokalnego mikroklimatu i wp\u0142yw na klimat globalny, zapobieganie erozji i wyja\u0142owieniu gleby, utrzymywanie cyrkulacji wody w przyrodzie, oraz tworzenie warunk\u00f3w do rozwoju bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci i z\u0142o\u017conych ekosystem\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Wyzwania zwi\u0105zane z wielkimi wsp\u00f3\u0142czesnymi kryzysami, czyli zmian\u0105 klimatu, zanieczyszczeniem \u015brodowiska i utrat\u0105 bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci przyczyniaj\u0105 si\u0119 do konfliktu w sposobie gospodarowania zasobami le\u015bnymi. Lasy, naturalnie poch\u0142aniaj\u0105ce dwutlenek w\u0119gla stanowi\u0105 istotny element dzia\u0142a\u0144 dekarbonizacyjnych. Drewno jako naturalny magazyn dwutlenku w\u0119gla, jednocze\u015bnie trwa\u0142e, ale ulegaj\u0105ce naturalnej biodegradacji, wydaje si\u0119 by\u0107 doskona\u0142ym \u201eekologicznym\u201d wyborem jako materia\u0142 budowlany, surowiec do produkcji mebli, przedmiot\u00f3w codziennego u\u017cytku, opakowa\u0144 i do innych zastosowa\u0144. Takie podej\u015bcie powoduje zwi\u0119kszon\u0105 presj\u0119 na pozyskiwania drewna z las\u00f3w [1]. Badania przeprowadzone w 2020 roku, oparte na analizie zdj\u0119\u0107 satelitarnych [2] wskaza\u0142y, \u017ce od w latach 2016-2018 powierzchnia wyr\u0119bu las\u00f3w w Europie zwi\u0119kszy\u0142a si\u0119 o 49%, przy czym w Polsce odsetek ten by\u0142 wy\u017cszy (58%). Eksploatacja las\u00f3w w takiej skali mo\u017ce zatem utrudni\u0107 realizacj\u0119 unijnych cel\u00f3w zwi\u0105zanych z mitygacj\u0105 zmian klimatu. Intensywna gospodarka le\u015bna powoduje inny negatywny efekt \u015brodowiskowy: zast\u0119powanie las\u00f3w naturalnych monokulturowymi plantacjami le\u015bnymi, kt\u00f3re s\u0105 wprawdzie efektywne w produkcji drewna, ale nieprzydatne w kontek\u015bcie utrzymywania le\u015bnej bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci i bogactwa naturalnych le\u015bnych ekosystem\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug danych GUS [3], w Polsce lasami pokryte jest 9 265 tys. ha, czyli ok. 30% powierzchni kraju, z kt\u00f3rych 19% jest w r\u0119kach prywatnych, 81% jest w\u0142asno\u015bci\u0105 publiczn\u0105 (Skarbu Pa\u0144stwa i gmin), w tym 77% pozostaje w zarz\u0105dzie Las\u00f3w Pa\u0144stwowych. Zaledwie 2% stanowi\u0105 parki narodowe obj\u0119te ochron\u0105. Innymi s\u0142owy: 98% las\u00f3w w Polsce jest lasami o potencjale gospodarczym, kt\u00f3re przy du\u017cym zapotrzebowaniu rynkowym na drewno, w szybkim tempie zamieniaj\u0105 si\u0119 w plantacje le\u015bne, obsadzane g\u0142\u00f3wnie gatunkami iglastymi (87%), kt\u00f3re charakteryzuj\u0105 si\u0119 mniejsz\u0105 odporno\u015bci\u0105 na ocieplenie klimatu i zanieczyszczenia.<\/p>\n\n\n\n
Dane wskazuj\u0105 na to, \u017ce pi\u0119kna r\u00f3wnowaga w gospodarowaniu lasami, o kt\u00f3rej pisa\u0142 Carlowitz, nie zosta\u0142a utrzymana. Dlatego te\u017c wezwanie do dzia\u0142ania Fundacji Las Na Zawsze jest tak wa\u017cne: stw\u00f3rzmy i powi\u0119kszajmy zas\u00f3b naturalnych las\u00f3w, kt\u00f3re obok park\u00f3w narodowych b\u0119d\u0105 mia\u0142y szans\u0119 przyczynia si\u0119 do utrzymania i rozprzestrzeniania le\u015bnej bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Fundacja swoj\u0105 opiek\u0105 obejmuje lasy naturalne nara\u017cone na wycink\u0119 oraz tereny wylesione i zdegradowane, zgodnie ze standardami Assisted Natural Regeneration Alliance<\/a>. Zgodnie z celem statutowym Fundacji, \u201enieruchomo\u015bci przekazane na rzecz Fundacji oraz zakupione przez Fundacj\u0119 nie b\u0119d\u0105 dalej zbywane ani obci\u0105\u017cane, a zalesione nie b\u0119d\u0105 podlega\u0107 wycinkom i wyr\u0119bom. (\u2026) Wszystkie lasy Fundacji b\u0119d\u0105 udost\u0119pniane dla ludno\u015bci.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n Razem z ekip\u0105 Lasu Na Zawsze sp\u0119dzili\u015bmy cudowny wiosenny dzie\u0144 w lesie. Wr\u00f3cili\u015bmy na\u0142adowani energi\u0105, kryj\u0105c pod powiekami promienie s\u0142o\u0144ca, \u015bwie\u017co\u015b\u0107 wiosennej zieleni, wdzi\u0119k le\u015bnego dywanu z bia\u0142ych zawilc\u00f3w, odurzeni le\u015bnym powietrzem i \u015bpiewem ptak\u00f3w. A potem policzyli\u015bmy, \u017ce jedna, wst\u0119pnie przeszkolona osoba, w ci\u0105gu godziny jest w stanie zasadzi\u0107 ok. 10-12 sadzonek drzew. W naszym przypadku bilans 5-godzinnego sadzenia w 13 osobowym zespole wyni\u00f3s\u0142 ok. 600 sadzonek pokrywaj\u0105cych teren o powierzchni 7 800 m2. Sadzili\u015bmy drzewa li\u015bciaste: d\u0119by, lipy, czere\u015bnie ptasie, klony, wi\u0105zy i graby.<\/p>\n\n\n\n Sadzenie bior\u00f3\u017cnorodnego lasu jest wi\u0119kszym wyzwaniem ni\u017c zasadzenie lasu produkcyjnego. W lesie naturalnym drzewa nie rosn\u0105 w r\u00f3wnych odst\u0119pach, ale tam, gdzie maj\u0105 najlepsze warunki do wzrostu. W naszym przypadku, obsadzali\u015bmy teren naturalnego lasu, kt\u00f3ry zosta\u0142 wykarczowany przez poprzedniego w\u0142a\u015bciciela i odkupiony przez Fundacj\u0119 z intencj\u0105 ponownego zalesienia. Ka\u017cdy do\u0142ek wykopali\u015bmy r\u0119cznie, wyszukuj\u0105c najlepszych miejsc dla naszych sadzonek pomi\u0119dzy karpami (pniakami) wyci\u0119tych drzew. 7 800 m2 to jednak wci\u0105\u017c ma\u0142o, by uczyni\u0107 r\u00f3\u017cnic\u0119. Po czterech latach dzia\u0142ania Fundacja ma na swoim koncie 10,62 ha chronionych dojrza\u0142ych las\u00f3w i 89,09 ha posadzonych las\u00f3w bior\u00f3\u017cnorodnych. Jest jeszcze tak wiele do zrobienia \ud83d\ude42 Czy nie by\u0142oby wspaniale mierzy\u0107 sw\u00f3j \u017cyciowy \u015blad liczb\u0105 zasadzonych drzew? Zach\u0119camy Was, drogie subskrybentki i subskrybenci do podj\u0119cia takiego wyzwania, szczeg\u00f3\u0142y znajdziecie na stronie fundacji Las Na Zawsze<\/a>.<\/p>\n\n\n\n Wasz gwiazdkowy prezent ju\u017c ro\u015bnie \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n The reporting season has come to an end. Sustainability specialists can finally breathe a sigh of relief and lift their tired eyes from their monitors. The spring weather is conducive to this, encouraging walks and trips into nature. And we at MATERIALITY, tempted by the sunshine, spent last Friday in the forest instead of at our desks... planting trees.<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":883,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[30,25],"class_list":["post-878","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsletter-piotra-biernackiego","tag-aktywnosci-materiality","tag-bioroznorodnosc"],"yoast_head":"\nDzie\u0144 w lesie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/materiality.pl\/wp-content\/uploads\/19_Sadzenie_lasu-1024x768.webp\")
<\/figure>\n\n\n\n\n