W nowym ESRS 1 dodana została sekcja 3.5., której już sam tytuł jest ciekawy: Practical considerations in determining the material impacts, risks and opportunities and their related topics to be reported, czyli w wolnym tłumaczeniu Praktyczne rozważania dotyczące określania istotnych wpływów, ryzyk i szans oraz związanych z nimi tematów podlegających raportowaniu. „Rozważania” wynikają z tego, że sekcja nie zawiera żadnych nowych wymogów lub przepisów, a jedynie służy wytłumaczeniu, że badanie istotności nie musi być takie straszne, jak to się przyjęło uważać.
Dlaczego już teraz warto poznać tę sekcję i wziąć ją pod uwagę przy ocenie istotności na potrzeby raportu za rok 2025? Zasada podwójnej istotności i szczegółowe przepisy ją regulujące nie zmieniły się, a takie same rozważania można (i trzeba!) przeprowadzić, już stosując „stare” ESRS-y. Pracując w SR TEG i SR Board nad uproszczeniem standardów, zawarliśmy w sekcji 3.5. stwierdzania, które były dla nas oczywiste już na etapie powstawania pierwszej wersji standardów. Nie zostały wówczas zapisane, bo mówią głównie o tym, czego nie trzeba robić – a przecież standardy są od wyznaczania tego, co trzeba zrobić. Praktyka pokazała jednak, że wiele firm audytorskich i doradców podeszło do badania istotności jak do zadania typu compliance, oczekując, że każda spółka zrobi absolutnie wszystko, co tylko potencjalnie można zrobić, oceniając istotność. A zrobić trzeba wystarczające minimum, żeby osiągnąć cel.
W sekcji 3.5. przypomniane są następujące kwestie:
- Nie trzeba oceniać każdego możliwego wpływu, ryzyka lub szansy, żeby ustalić, jakie tematy podlegają raportowaniu.
- Badanie można prowadzić w podejściu top-down (zaczynając od tematów i podtematów, a dopiero w przypadku tych uznanych za istotne identyfikować istotne wpływy, ryzyka i szanse) lub bottom-up (zaczynając od listy różnych możliwych wpływów, ryzyk i szans, żeby później, po zidentyfikowaniu istotnych IRO przyporządkować je do tematów i podtematów).
- Nie trzeba analizować wszystkich horyzontów czasowych w odniesieniu do wszystkich wpływów, ryzyk i szans.
- Nie trzeba odrębnie analizować poszczególnych parametrów dotkliwości wpływów.
- Niekoniecznie trzeba używać danych ilościowych i stosować punktacji, bo może wystarczyć ocena jakościowa, czy dany wpływ, ryzyko lub szansa są istotne.
- I wreszcie (moje ulubione przypomnienie): do identyfikacji istotnych wpływów, ryzyk i szans trzeba używać racjonalnych, akceptowalnych informacji, które są dostępne bez nadmiernego kosztu lub wysiłku.
Gorąco Wam polecam uważną lekturę sekcji 3.5. i praktycznych rozważań. Jest króciutka, ma tylko jedną stronę, a może już dziś ułatwić Wam prowadzenie lub aktualizację badań istotności 😊
P.S. Już za półtora tygodnia, 3 września 2025 r. Stowarzyszenie Emitentów Giełdowych organizuje webinar poświęcony publicznym konsultacjom projektów uproszczonych ESRS-ów. Warto wziąć udział, to pierwsze po wakacjach wydarzenie poświęcone raportowaniu. Wydarzenie jest bezpłatne dla spółek członkowskich SEG i tych, które mają dostęp abonamentowy.


